საფრანგეთში 1998 წელს ჩამოვედი.
ეს იყო სრულიად განსხვავებული საფრანგეთი.
მაშინაც იყო კოსმოპოლიტიზმი, სხვადასხვა კულტურა, სხვადასხვა ენა, განსხვავებული წარმომავლობის ადამიანები. ეს ქვეყანა ყოველთვის იყო მრავალფეროვანი და სწორედ ამ მრავალფეროვნებაში ჰქონდა თავისი განსაკუთრებული ხიბლი.
მაგრამ იმ საფრანგეთს, რომელშიც მე ჩამოვედი, და იმ საფრანგეთს, რომელსაც დღეს ვხედავ, ერთი და იგივე სახე აღარ აქვს.
ამ სიტყვებს არ ვწერ არც ერთი ერის, რასის ან რელიგიის წინააღმდეგ.
არანაირი მიუღებლობა არ მაქვს ადამიანების მიმართ მათი წარმომავლობის გამო. ადამიანი მისი პასპორტის, კანის ფერით ან რაიმე მაჩვენებლით არ უნდა განისაზღვრებოდეს.
ჩემი კითხვა სრულიად სხვაა.
რა ხდება მაშინ, როდესაც მიგრაცია აღარ იმართება მკაფიო წესებით, პასუხისმგებლობითა და რეალური ინტეგრაციის შესაძლებლობით?
როდესაც ქვეყანაში შემოსული ადამიანების რაოდენობა იზრდება, მაგრამ პარალელურად არ იზრდება საკმარისად საცხოვრებელი, სკოლები, ენის სწავლების შესაძლებლობები, სამუშაო ადგილები, სოციალური მხარდაჭერა, სამართლებრივი კონტროლი და უსაფრთხოების მექანიზმები?
ოფიციალური მონაცემებით, იმიგრანტების წილი საფრანგეთის მოსახლეობაში 1999 წელს 7.3% იყო, ხოლო 2025 წლის წინასწარი შეფასებით — 11.6%. ეს მხოლოდ ციფრი არ არის. ეს ნიშნავს, რომ სახელმწიფოს წინაშე დგას კიდევ უფრო დიდი პასუხისმგებლობა: როგორ შექმნას წესრიგი, ინტეგრაცია და საერთო ცხოვრების პირობები ისე, რომ არც ძველი მოსახლეობა დარჩეს მიტოვებული და არც ახალჩამოსული ადამიანები აღმოჩნდნენ იზოლაციაში, სიღარიბეში ან უიმედობაში.
წლების განმავლობაში, განსაკუთრებით 2013–2014 წლამდე, საფრანგეთში სრულიად უსაფრთხოდ ვგრძნობდი თავს.
რა თქმა უნდა, ყოველთვის არსებობდა რთული უბნები, დანაშაული, სოციალური პრობლემები და ძალადობა. არც ერთი დიდი ქვეყანა არ არის იდეალური.
მაგრამ დღეს ბევრ ადამიანს აქვს განცდა, რომ უსაფრთხოების საკითხი აღარ არის მხოლოდ კონკრეტული უბნების პრობლემა.
ის უფრო ფართო, უფრო ყოველდღიური და უფრო შემაშფოთებელი გახდა.
ოფიციალური სტატისტიკაც აჩვენებს, რომ ვითარება მარტივად ასახსნელი არ არის: 2024 წელს მკვლელობების რაოდენობა შემცირდა, თუმცა მკვლელობის მცდელობები გაიზარდა. 2025 წელს კი მკვლელობებისა და ფიზიკური ძალადობის ზრდა ისევ დაფიქსირდა.
ეს არ ნიშნავს, რომ თითოეული დანაშაული მიგრაციით უნდა ავხსნათ.
ასეთი გამარტივება არც სამართლიანი იქნება და არც სწორი.
დანაშაულს მრავალი მიზეზი აქვს: სიღარიბე, ნარკოტრაფიკი, სოციალური მარგინალიზაცია, განათლების კრიზისი, ოჯახური გარემო, ინსტიტუციური სისუსტე, დაუსჯელობის განცდა და პოლიტიკური გადაწყვეტილებები, რომლებიც წლების განმავლობაში გროვდება.
მაგრამ ზუსტად აქ ჩნდება კითხვა, რომელსაც ვეღარ ავუვლით გვერდს:
ვინ იღებდა ამ გადაწყვეტილებებს?
ვინ და რა მიზნით დაუშვა, რომ უსაფრთხოების, ინტეგრაციისა და სახელმწიფო კონტროლის საკითხები მეორეხარისხოვანი გამხდარიყო?
როდესაც გიყვარს შენი ოჯახი, მის დაცვაზე ფიქრობ.
არ უგულებელყოფ იმ საფრთხეებს, რომლებმაც ის შესაძლოა დააზიანოს.
არ ქმნი ისეთ გარემოს, სადაც წესები ბუნდოვანია, პასუხისმგებლობა გაფანტულია და ბავშვების, ქალების, მოხუცების ან მშვიდობიანი მოქალაქეების უსაფრთხოება მხოლოდ სიტყვად რჩება.
ჩემთვის ქვეყანა გარკვეულწილად დიდი ოჯახია.
ქვეყნის სიყვარული არ ნიშნავს სხვა ადამიანების სიძულვილს.
ქვეყნის სიყვარული ნიშნავს პასუხისმგებლობას: დაიცვა წესრიგი, უსაფრთხოება, ღირსება, კულტურა, საერთო სივრცე და მომავალი.
ჰუმანურობა აუცილებელია.
მაგრამ ჰუმანურობა არ ნიშნავს უგულებელყო რეალობა.
თანაგრძნობა არ ნიშნავს უარი თქვა წესებზე.
და ინტეგრაცია ვერ მოხდება იქ, სადაც სახელმწიფოს აღარ აქვს მკაფიო მიმართულება.
ეს კითხვა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია საქართველოსთვისაც.
საქართველო მცირე ერი და მცირე ქვეყანაა, თავისი ენით, კულტურით, დემოგრაფიული გამოწვევებითა და რთული გეოპოლიტიკური მდგომარეობით.
ამიტომ ჩვენთვის აუცილებელია, სხვა ქვეყნების გამოცდილებას ემოციით კი არა, ყურადღებით შევხედოთ.
არა იმისთვის, რომ ვინმეს წინააღმდეგ ავიმხედროთ.
არამედ იმისთვის, რომ გავიგოთ ერთი მარტივი რამ:
ქვეყნის კარი არ შეიძლება იყოს ღია, მაშინ, როდესაც სახელმწიფო უპასუხისმგებლოა.
და როდესაც ვხედავთ, საით მიჰყავს ზოგიერთ პოლიტიკურ გადაწყვეტილებას საზოგადოება, უნდა გვქონდეს გამბედაობა, დავსვათ კითხვები.
სანამ პასუხების ძიება ჯერ კიდევ გვიანი არ არის.